Eklem enjeksiyonu, çeşitli ilaçların veya biyolojik materyallerin, anatomiye hakim bir hekim tarafından eklemdeki problemlerin tedavisi amacıyla eklem içine iğne ile uygulanmasıdır. Bu işlemde hekimin tecrübesine bağlı olarak, doğruluğu artırmak adına ultrasonografi desteği de kullanılabilir.
Eklem enjeksiyonu, çeşitli ilaçların veya biyolojik materyallerin, anatomiye hakim bir hekim tarafından eklemdeki problemlerin tedavisi amacıyla eklem içine iğne ile uygulanmasıdır. Bu işlemde hekimin tecrübesine bağlı olarak, doğruluğu artırmak adına ultrasonografi desteği de kullanılabilir.
Eklem Enjeksiyonu Uygulanan Bölgeler ve Yöntemler
Eklem enjeksiyonları vücudun pek çok bölgesine uygulanabilmekle birlikte, en sık şu bölgelerde tercih edilir:
- Diz, ayak bileği ve parmak eklemleri: Bu bölgelerdeki uygulamalar genellikle poliklinik şartlarında gerçekleştirilir.
- Kalça eklemi: Kalça eklemi kaslar arasında ve derinde yer aldığı için, bu bölgeye yapılan enjeksiyonlar görüntüleme teknikleri eşliğinde ve anestezi altında uygulanır.
Eklem Enjeksiyonu Çeşitleri ve Kullanılan İlaçlar
Tedavi planı; hastanın biyolojik yaşına, kıkırdak hasarının seviyesine ve eşlik eden diğer hastalıklara göre kişiye özel olarak belirlenir.
1. Hyaluronik Asit Enjeksiyonları
En sık tercih edilen enjeksiyon türüdür.
- Kullanım Amacı: Eklem kireçlenmelerinde ağrıyı azaltmak ve eklemi rahatlatmak için kullanılır.
- Sıklık: Genellikle 6 ay ile 1 yıl aralıklarla uygulanır.
- Güvenilirlik: Bilimsel olarak kanıtlanmış bir zararı yoktur; aksine biyolojiye yakın ve optimal bir yöntemdir.
2. Kortizon Enjeksiyonları
Kortizon, eklemde aşınma yapabildiği için ortopedistler tarafından oldukça kısıtlı ve dikkatli şekilde uygulanır.
- Kimlere Uygulanır: Genellikle çok ileri safha kireçlenmesi olan yaşlı hastalarda, ameliyat sürecine kadar zaman kazanmak ve hastayı geçici süre rahatlatmak amacıyla tercih edilir.
- Kısıtlamalar: Genç hastalara ve gebelere uygulanması uygun görülmez.
3. Ortobiyolojik Yöntemler (PRP ve Kök Hücre)
Bu yöntemler, hastanın kendi hücrelerini kullanarak iyileşmeyi desteklemeyi amaçlar.
- PRP (Platelet Rich Plasma): Hastanın kendi kanından elde edilen iyileştirici hücrelerin ve büyüme faktörlerinin konsantre edilerek hasarlı dokuya verilmesidir.
- Kök Hücre (SVF): Karın yağından alınan hücrelerin hasarlı dokuya uygulanmasıdır. Kesin bir çözüm olmamakla birlikte, biyolojik iyileşme sağlayarak protez ameliyatına gidiş sürecini uzatabilir.
- Gebelik: Ortobiyolojik Tedaviler hastanın kendi dokusu olduğu için, kadın doğum doktorunun onayı ile gebelerde de uygulanabilir.
Uygulama Sonrası Süreç ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
Eklem Enjeksiyonları sonrasında iyileşme süreci genellikle konforludur ancak bazı noktalara dikkat edilmelidir:
- Ağrı ve Ödem: Enjeksiyon sonrası ağrının hemen geçmesi beklenmez; hatta ilk birkaç gün ödem ve ağrı artış gösterebilir. Zamanla ağrı şiddeti azalacaktır.
- Bakım: Özel bir bakım gerektirmese de, ilk 1-2 gün ilgili eklemi zorlayıcı aktivitelerden kaçınılmalı ve olası ödem için buz tatbiki yapılmalıdır.
- Riskler: Steril şartlarda yapıldığında çok düşük de olsa alerji ve enfeksiyon riski bulunmaktadır.
- Sonuç: Enjeksiyonlar genellikle geçici bir süre rahatlama sağlar; ancak tek başına tedavi edici özellikleri sınırlıdır.
Önemli Not: İleri seviye kireçlenmelerde tedavi edilmeyen eklem ağrıları; hareket kısıtlılığı ve sosyal konforun bozulması nedeniyle ileride protez veya nadiren eklem sabitleme ameliyatlarını zorunlu kılabilir.
Eklem Enjeksiyonu Fiyatları
Eklem enjeksiyonu maliyetleri, uygulanacak yönteme ve kullanılan materyalin içeriğine göre değişiklik göstermektedir. Güncel mevzuat gereği, bu tür uygulamalarda sadece kortizon enjeksiyonu sosyal güvenlik/ödeme kurumları tarafından karşılanmaktadır.
SORU-CEVAP
Eklem Ağrısı Tedavi Edilmezse Ne Olur?
Eklem ağrılarının ihmal edilmesi, zamanla geri dönüşü zor sorunlara yol açabilir:
- Yaşam Kalitesi: İleri derece kireçlenmeler sonucu oluşan şiddetli ağrılar, hareket kısıtlılığına ve kişinin sosyal konforunun bozulmasına neden olur.
- Cerrahi Müdahale: Bu aşamaya gelen hastalarda genellikle protez ameliyatları kaçınılmaz hale gelir.
- Eklem Sabitleme: Çok daha ileri ve nadir vakalarda, eklemin cerrahi olarak sabitlenmesi gerekebilir.
Enjeksiyonlarda Hangi İlaçlar Kullanılır?
Tedavide kullanılan materyaller hastanın durumuna göre seçilir:
- Hyaluronik Asit: Günümüzde en sık başvurulan enjeksiyon yöntemidir.
- Kortizon: İleri seviye kireçlenmesi olan yaşlı hastalarda, ameliyat sürecine kadar geçici bir rahatlama ve birkaç aylık zaman kazanmak amacıyla eklem içi kortizon uygulanabilir.
Eklem Enjeksiyonları Ağrıyı Hemen Geçirir mi?
Enjeksiyon sonrası ağrının bıçak gibi kesilmesi veya anında tamamen geçmesi mümkün değildir. Uygulamayı takip eden ilk birkaç gün içinde bölgede ödem oluşabilir ve ağrı şiddetinde geçici bir artış gözlenebilir. Ancak zaman içerisinde bu şikayetler azalarak ağrı kontrol altına alınacaktır
Kortizon Enjeksiyonu Kimler İçin Uygundur?
Kortizon uygulaması, her hasta için uygun bir yöntem değildir. Özellikle:
- Ameliyat aşamasına gelmiş ancak cerrahi öncesi kısa süreli rahatlama bekleyen yaşlı hastalarda,
- Çok ileri seviye kireçlenmesi bulunan vakalarda zaman kazanmak amacıyla tercih edilir.
Hyaluronik Asit Zararlı mı?
Bilimsel çalışmalar, hyaluronik asidin vücuda veya ekleme zararlı olduğuna dair bir kanıt sunmamaktadır. Aksine, eklemi biyolojik olarak rahatlatan, sürtünmeyi azaltarak ağrıyı dindiren ve günümüzde mevcut olan en optimal yöntemlerden biridir.
PRP ile İyileşmek Mümkün mü?
Bir Ortobiyolojik Yöntem olan PRP tedavisinde ana amaç; hastanın kendi kanından elde edilen iyileştirici, onarıcı hücreleri ve büyüme faktörlerini konsantre bir şekilde hasarlı dokuya (eklem, kas veya bağ) iletmektir. Bu uygulama ile hasarlı bölgedeki iyileşme sürecinin başlatılması, artırılması ve desteklenmesi hedeflenir.
Kök Hücre Tedavisi Kesin Çözüm mü?
Kök hücre tedavisi (SVF – Karın yağından alınan hücreler) için “tamamen kesin çözüm” ifadesini kullanmak tıbbi olarak doğru değildir. Ancak bu yöntem, biyolojik olarak kısmi iyileşme sağladığı için özellikle kireçlenme vakalarında protez ameliyatına gidiş sürecini uzatan ve hastaya zaman kazandıran oldukça etkili bir yardımcı yöntemdir.
Hangi Enjeksiyon Hangi Hasta İçin Uygundur?
Enjeksiyon yöntemi seçilirken “kişiye özel tedavi” prensibi uygulanmalıdır. Tedavi planı; hastanın biyolojik yaşına, kıkırdak hasarının seviyesine ve eşlik eden diğer hastalıklarına göre titizlikle belirlenmelidir.
